Στην Ελλάδα 63 θάνατοι αναφέρονται στον ΕΟΦ. 38 εξ αυτών το 2021, 21 το 2022 και 4 χωρίς σχετικά στοιχεία, σύμφωνα με τα συγκεντρωτικά στοιχεία, εικαζόμενων ότι προήλθαν από ανεπιθύμητες ενέργειες εμβολίων για τον COVID-19 και 1633 περιπτώσεις ανεπιθύμητων ενεργειών από τον εμβολιασμό, με τις 1344 να αναφέρονται εώς πολύ σοβαρές, βρίσκονται στο μικροσκόπιο των υγειονομικών αρχών, με το 60,2% των αναφορών να αφορά γυναίκες ασθενείς.
Δεν έχουν αξιολογηθεί 35 από αυτούς τους θανάτους, 2 αναφέρεται πιθανότητα συσχέτισης με τον εμβολιασμό possible, 1 με το Comirnaty (Pfizer), 1 με το Vaxzevria (AstraZeneca), 12 με τον εμβολιασμό (unlikely) ενώ 14 από τις αναφορές δεν αξιολογήθηκαν .
Το 2022 πραγματοποιήθηκαν συνολικά 4.547.117 δόσεις εμβολίων κατά του Covid-19, αναλυτικότερα 4.050.772 όλα τα εμβόλια με το Comirnaty, 278.123 όλα τα εμβόλια με το Spikevax, 118.128 με το Jcovden, 9.094 με το Nuvaxovid.
Η αναφορά των εικαζόμενων ανεπιθύμητων ενεργειών στον ΕΟΦ με την Κίτρινη Κάρτα (kitrinikarta.gr) αποτελεί πυλώνα της φαρμακοεπαγρύπνησης για την ασφαλή χρήση φαρμάκων και εμβολίων, η οποία ενισχύθηκε το διάστημα της εμβολιαστικής εκστρατείας κατά του κορονοϊού.
Η περσινή έκθεση του 2021 έγιναν 9.411 αναφορές πιθανολογούμενων ανεπιθύμητων ενεργειών για 17 εκατομμύρια εμβολιασμούς που διενεργήθηκαν, ενώ το 2022 χορηγήθηκαν περίπου 4,5 εκατομμύρια εμβολιαστικές δόσεις.
Το 39,9% αφορά άτομα ηλικίας 30-49 χρόνων, το 26,7% ηλικίες 50-69 χρόνων και 1 στις 10 αφορά άτομα 18-29 χρόνων.
Οι περισσότερες αναφορές, σχετικές με το πρώτο εμβόλιο και όχι με τα επόμενα, για τον μεγαλύτερο αριθμό εμβολίων Comirnaty (BioNTech – Pfizer), έχουν να κάνουν με διαταραχές στο νευρικό, το μυοσκελετικό και το καρδιαγγειακό σύστημα.
Στις ανεπιθύμητες παρενέργειες ειδικού ενδιαφέροντος σε ανηλίκους και σε ενήλικες κυριαρχούν οι μυοκαρδίτιδες και οι περικαρδίτιδες.
Ποια είναι όμως η ασθένεια που εμφανίζουν αρκετοί από αυτούς που νόσησαν;
Ο κορονοϊός διεθνώς φαίνεται να αυξάνει στον μεγαλύτερο βαθμό μέχρι σήμερα, τον κίνδυνο εκδήλωσης αυτοάνοσης ασθένειας, όπως αγγειίτιδα, φλεγμονή των αιμοφόρων αγγείων, θυρεοειδή, ψωρίαση στο δέρμα και ρευματοειδή αρθρίτιδα, σύμφωνα με τα αποτελέσματα γερμανικής επιστημονικής έρευνας. Μάλιστα όσο πιο σοβαρά είχε αρρωστήσει κανείς από Covid-19, τόσο μεγαλύτερος εμφανίζεται ο κίνδυνος να προσβληθεί από αυτοάνοσο νόσημα σε διάστημα 3 έως 15 μηνών μετά την λοίμωξη από τον ιό.
Περίπου το 10% των ομάδων που συμμετείχαν στην έρευνα, είχαν προϋπάρχοντα αυτοάνοσα προβλήματα υγείας, 15% από όσους νόσησαν από Covid-19, ανέπτυξαν στη συνέχεια για πρώτη φορά αυτοάνοσο νόσημα, έναντι ποσοστού περίπου 11% στην ομάδα ελέγχου που δεν είχε αρρωστήσει με Covid-19. Η αύξηση στην πιθανότητα αυτοάνοσης ασθένειας ανθρώπων χωρίς αυτοάνοσο ιστορικό έφτασε το 43% και το 23% με προϋπάρχουσα αυτοάνοση κατάσταση.
Ακόμη όμως και ιογενείς λοιμώξεις, όπως η γρίπη, έχουν συνδεθεί με αυτοάνοσες ασθένειες. Από την άλλη, η νέα μελέτη δείχνει ότι υπάρχει απλώς μια συσχέτιση και όχι μια σχέση αιτίας-αποτελέσματος ανάμεσα στον κορονοϊό και στα αυτοάνοσα.
Επίσης ερευνάται κατά πόσο οι διάφορες παραλλαγές του επιρεάζουν το μέγεθος του κινδύνου για αυτοάνοσο και σε ποιο βαθμό ο εμβολιασμός κατά του κορονοϊού μειώνει αυτόν τον κίνδυνο.
Μπήκε σε ένα πλαίσιο ο εφιάλτη καθώς Αυστραλοί, Βρετανοί και Αμερικάνοι επιστήμονες ανακάλυψαν την πρωτεΐνη LRRC15 στους πνεύμονες που μπλοκάρει τη λοίμωξη του Covid-19 και σχηματίζει φυσικό προστατευτικό για τον κορονοϊό SARS-CoV-2, εμποδίζοντας την εξάπλωση του και τη μόλυνση άλλων κυττάρων. Αυτή η πρωτεΐνη δεν υπάρχει στον ίδιο βαθμό στον κάθε ανθρώπινο οργανισμό και πιθανότατα ρυθμίζει το μέγεθος της νόσησης από Covid-19 από άτομο σε άτομο.
Βάσει αυτών ανοίγει ένα νέο πεδίο ανοσολογικής έρευνας και πιθανώς δημιουργεί δυνατότητες για την ανάπτυξη νέων φαρμάκων ενάντια στη λοίμωξη αυτού του ιού και άλλων, πράγμα που θα ολοκληρωθεί μετά από πολλά χρόνια.
Τη δράση της πρωτεΐνης LRRC15 που βρίσκεται σε πολλά σημεία του οργανισμού (πνεύμονες, δέρμα, γλώσσα, πλακούντα, λεμφαδένες) διαβεβαίωσαν και ερευνητές του Πανεπιστημίου του Σίδνεϊ, σε τρεις ανεξάρτητες μελέτες, υποστηρίζοντας ότι έλκει σαν υποδοχέας τον ιό και μετά τον μπλοκάρει και τον απομακρύνει από τα κύτταρα που έχει επόμενο στόχο του.
Βρετανική μελέτη υποστηρίζει ότι οι άνθρωποι που νόσησαν βαρύτερρα είχαν λιγότερη LRRC15 στο αίμα άρα λιγότερη φυσική άμυνα έναντι του ι, ούσε σχέση με εκείνους που νόσησαν ήπια.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας παράτεινε την κατάσταση ανώτερου επιπέδου συναγερμού για την πανδημία, κι ωστόσο η επιστημονική κοινότητα έχει εντοπίσει την επόμενη πανδημία, που θα αντιμετωπίσουμε. Όπως εξήγησε ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ κ. Θεοκλής Ζαούτης :
«Ο κορονοϊός δεν μπορεί να περιοριστεί.Μόλις έκαναν στην Κίνα το παραμικρό άνοιγμα, ο ιός απλώθηκε παντού. Αυτά τα δεδομένα είναι που νομίζω μας κρατούν ακόμα το επίπεδο συναγερμού. Δεν είμαστε στο ίδιο σημείο με πριν δύο ή τρία χρόνια, γιατί έχουμε υψηλό επίπεδο ανοσίας στην Ελλάδα και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, είτε λόγω του εμβολιασμού είτε της φυσικής ανοσίας από τη λοίμωξη. Οι περισσότεροι άνθρωποι είναι προστατευμένοι από σοβαρή νόσηση και θάνατο», υπογράμμισε.
Όσο για το εμβόλιο για τον κορονοϊό, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων προασανατολίζεται προς την αμερικανική οδηγία για καθορισμό ετήσιου εμβολιασμού.
Για το πόσο το κύμα στην Κίνα θα επηρεάσει όλο τον πλανήτη, ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ εμφανίστηκε καθησυχαστικός, αναφέροντας πως δεν έχουν αλλάξει τα δεδομένα όσον αφορά στη μεταδοτικότητα του κορωνοϊού, λόγω του στελέχους Όμικρον, αν κι αποδεικνύεται πιο ήπιος. Tα στοιχεία παγκοσμίως δείχνουν πως πολλά άτομα που μπαίνουν στο νοσοκομείο και είναι θετικά για Covid, έχουν άλλες λοιμώξεις και νοσήματα που είναι πολύ σοβαρά. Πρόκειται για ηλικίες άνω των 80 χρόνων με υποκείμενα νοσήματα και όπως δείχνουν διεθνείς μελέτες, άνθρωποι πεθαίνουν με COVID και όχι από COVID.
Η σημασία αλλά και η χρήση της μάσκας παραμένει καθώς όπως ανέφερε και ο Ερυθρός Σταυρός, η ανθρωπότητα δεν είναι έτοιμη για νέα πανδημία και δεν πρέπει να ξεχάσει τη μάσκα , η οποία αποτελεί ένα εύκολο στη χρήση και αποτελεσματικό μέτρο προστασίας. καθώς παρουσιάζουν έξαρση οι αναπνευστικοί ιοί. Ακόμη και παιδιά από ηλικία 0 έως 2 ετών κολλάνε τον ιό RSV, παγκοσμίως. Υπολογίζεται πως τέσσερις (4) κορωνοϊοί κάθε χρόνο δημιουργούν γριπώδες σύνδρομο, κάτι που ίσχυε και πριν από την εμφάνιση του COVID-19. Η ελάφρυνση των μέτρων ευνοεί πλέον τη μεταδοτικότητα κάθε ιού όπως υπογράμμισε ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ ο κ. Ζαούτης, ο οποίος αναφέρθηκε και στις αρνητικές επιπτώσεις για τους μαθητές.
«Τα σχολεία είναι απαραίτητα στην ψυχολογική υγεία των παιδιών και η ουσία είναι ότι έχασαν τα μαθήματα τους, την γνωστική τους ικανότητα. Έχουν μείνει αρκετά πίσω και στην κοινωνικότητά τους με τα άλλα παιδιά, με φίλους», επισήμανε ο πρόεδρος.
Μελέτες συμπεράνουν πως ακόμη και το προσδόκιμο ζωής των παιδιών επηρεάστηκε από την πανδημία, παγκοσμίως.
«Η πανδημία αποτέλεσε ένα «μάθημα» για τη χώρα μας και τον ΕΟΔΥ συγκεκριμένα, ο οποίος απέκτησε τη γνώση και είναι σε ετοιμότητα πλέον για να ανταποκριθεί σε μελλοντικές κρίσεις υγείας. Ο Εθνικός Οργανισμός Δημοσίας Υγείας έμαθε πάρα πολλά για την ανάλυση δεδομένων και στάθηκε άξιος στην πανδημία.θα προχωρήσει σε αναβάθμιση της ψηφιακής του υποδομής, επενδύοντας σε ετοιμότητα και απόκριση. Βλέπουμε παντού στην Ελλάδα τις κινητές ομάδες Υγείας, ήρωες αλλά και εργαλείο που πρέπει να τις αξιοποιήσουμε για την ετοιμότητα και απόκριση μελλοντικών κρίσεων υγείας.», είπε ακόμη ο Θεοκλής Ζαούτης.
Τέλος, για το ενδεχόμενο μιας νέας πανδημίας, ο επικεφαλής του ΕΟΔΥ σημείωσε ότι σε κάθε περίπτωση οι επιστήμονες είναι σε ετοιμότητα, εφόσον προβλέπουν επόμενη πανδημία η οποία θα έρθει από τη γρίπη, πτηνών ή χοίρων.
Η επιστημονική κοινότητα περίμενε πανδημία, μετά από το 1918 και τη μεγάλη γρίπη. Υπήρχαν επιστήμονες που συζητούσαν πως θα έρθει ο κορονοϊό ενώ όταν βγήκε το στέλεχος της Γιουχάν μέσα σε λίγες εβδομάδες ήταν γνωστό όλο το γονιδίωμα του ιού.
Ο εφιάλτης του κορονοϊού, δεν σταματά στην απειλή των πνευμόνων καθώς ο ιός μπορεί να μολύνει το μάτι μέσω των νευρικών ιστών στο πίσω μέρος του ματιού που παίζουν ρόλο στις οπτικές πτυχές του ματιού και στέλνουν σήματα για οπτικούς σκοπούς. Το αποτέλεσμα αυτής της φλεγμονής του αμφιβληστροειδούς, είναι η μείωση της αντίληψης του βάθους λόγω της θολής όρασης.
Ο ιός για να μολύνει ένα συγκεκριμένο κύτταρο σε έναν ιστό ή όργανο, προσκολλάται στον υποδοχέα ACE2 ο οποίος διευκολύνει τη μόλυνση και βρίσκεται σε αφθονία στους πνεύμονες, στις αμυγδαλές, στη ρινική κοιλότητα, στα νεφρά, στην καρδιά και στα μάτια.
